မ်က္စိေရွ႕ကအရာေတြနဲ႔ အၿမဲေက်နပ္မေနပါနဲ႔

Nine Nine Sanay @ ႏိုင္းႏိုင္းစေန

Akio Morita (January 26, 1921 - October 3, 1999)
----မ်က္စိေရွ႕ကအရာေတြနဲ႔ အၿမဲေက်နပ္မေနပါနဲ႔

Sony တံဆိပ္ဟာ လွ်ပ္စစ္ပစၥည္းေတြနဲ႔ ကမာၻတစ္ခုလံုးကို ေခတ္ဆန္ေစခဲ့တာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ၾကာျမင့္ခဲ့ပါၿပီ။ ေအာင္ျမင္ေက်ာ္ၾကားတဲ့လမ္းဆီ Sonyေလွ်ာက္လွမ္းႏိုင္ဖို႔ Akio Moritaဟာ သုညဘဝကေနစခဲ့ၿပီး လမ္းေဘးလုပ္ငန္းဆိုင္ေလးတစ္ခုကေန ႏိုင္ငံတကာကုမၸဏီႀကီးတစ္ခု ျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳးစားခဲ့ပါတယ္။


၁၉၂၁ခုႏွစ္မွာ Akio Moritaကို ဂ်ပန္ႏိုင္ငံ Kosugayaၿမိဳ႕က စီးပြားေရးသမားမိသားစုမွ ေမြးဖြားခဲ့တာျဖစ္တယ္။ သူ႔မိဘလက္ထက္က လုပ္ကိုင္ခဲ့တဲ့ ဂ်ပန္အရက္ဟာ Nagoyaၿမိဳ႕မွာ နာမည္ရၿပီးသားျဖစ္တယ္။ ဖခင္တို႔ရဲ႕လုပ္ငန္းကို ျမင္ရဖန္ ၾကားရဖန္မ်ားခဲ့တာမို႔ Akio Moritaဟာ သံုးတန္းႏွစ္ကတည္းက စီးပြားေရးလုပ္ႏိုင္တဲ့ အရည္အခ်င္းကို ထုတ္ျပႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ အတန္းေဖာ္ေတြအတြက္ သူျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ ကပ္ခြာစကၠဴေလးက တစ္ေက်ာင္းလံုးမွာ ေခတ္စားခဲ့ဖူးပါတယ္။

ဒုတိယကမာၻစစ္အတြင္းမွာ စစ္ထဲမဝင္ခ်င္ခဲ့လို႔ ဂ်ပန္စစ္တပ္တစ္ခုရဲ႕ ဌာနတစ္ခုမွာ သူအလုပ္ဝင္လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီမွာပဲ ေနာင္တစ္ခ်ိန္မွာ Sonyကုမၸဏီကိုတည္ေထာင္မယ့္ တည္ေထာင္သူေနာက္တစ္ေယာက္နဲ႔ သူသိကၽြမ္းခင္မင္ၿပီး သူငယ္ခ်င္းေကာင္းေတြျဖစ္ခဲ့ၾကပါတယ္။ Akio Moritaဟာ မိဘေတြအဆင္သင့္ခင္းၿပီးသားလမ္းေပၚ မေလွ်ာက္လွမ္းခဲ့သလို သက္ေတာင့္သက္သာေနရတဲ့ဘဝကိုလည္း မမက္ေမာခဲ့ပါဘူး။
၂၅ႏွစ္အရြယ္မွာ သူနဲ႔ Masaru Ibukaလို႔ေခၚတဲ့ မိတ္ေဆြတစ္ဦးဟာ ကုန္တိုက္တစ္ခုရဲ႕အပ်က္အစီးေနရာမွာ ကုမၸဏီတစ္ခုကို အတူတည္ေထာင္ခဲ့ပါတယ္။ သူတို႔ကုမၸဏီမွာ ဝန္ထမ္း ၂ဝခန္႔ရွိၿပီး မတူတဲ့ပစၥည္းေတြကို ထုတ္လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီပစၥည္းေတြထဲမွာ ေလဒီယို ကိရိယာတန္ဆာပလာေတြ ပါပါတယ္။

၁၉၄၉ခုႏွစ္မွာ ကုမၸဏီဝန္ထမ္းတို႔ရဲ႕ႀကိဳးစားအားထုတ္မႈနဲ႔ ကက္ဆက္ေခြကို တီထြင္ႏိုင္ခဲ့သလို ေနာက္ပိုင္းမွာလည္း ကမာၻ႔ပထမဆံုး ကက္ဆက္တစ္လံုးကိုလည္း တီထြင္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၅ဝခုႏွစ္မွာ ေစ်းကြက္ဆီ တရားဝင္တင္ပို႔ေရာင္းခ်ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။

စစခ်င္းမွာ Akio Moritaဟာ ေစ်းကြက္က်ယ္ျပန္႔ဖြံ႔ၿဖိဳးဖို႔ ခ်ိန္ရြယ္ခဲ့သူပါ။ တရားရံုးက လက္ေရးတိုစာေရးေတြဟာ ဝန္ထမ္းမလံုေလာက္လို႔ အခ်ိန္ပိုအလုပ္ဆင္းရတယ္ဆိုတာကို ၾကားေတာ့ Akio Moritaဟာ ခ်က္ခ်င္းပဲ သူတို႔တီထြင္ထားတဲ့ကက္ဆက္ကို နမူနာျပခဲ့ပါတယ္။ သိပ္မၾကာခင္မွာပဲ တရားရံုးက ကက္ဆက္ေတြကို ဝယ္ယူခဲ့ေတာ့တယ္။

အဲဒီေနာက္ Akio Moritaရဲ႕ေစ်းကြက္က စာသင္ေက်ာင္းဖက္ဆီ ဦးတည္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီတုန္းက ဂ်ပန္ဟာ အေမရိကန္စစ္တပ္ရဲ႕ထိန္းခ်ဳပ္မႈကို ခံေနရခ်ိန္ အဂၤလိပ္စာပညာေရးကို စတင္ခ်ိန္ျဖစ္ပါတယ္။ အဂၤလိပ္စာဆရာ မလံုေလာက္ခဲ့လို႔ အထူးသျဖင့္ စကားေျပာ၊ နားေထာင္မႈမွာ အားနည္းခဲ့တာေၾကာင့္ အသံသြင္းလို႔ရတဲ့ ကက္ဆက္ဟာ အသံုးဝင္တဲ့ပစၥည္းျဖစ္ခဲ့တယ္။ Akio Moritaနဲ႔ Masaru Ibukaဟာ ေစ်းႏႈန္းပုိခ်ဳိၿပီး ပိုေသးငယ္တဲ့ စာသင္ေက်ာင္းနဲ႔ပိုသင့္ေတာ္မယ့္ ကက္ဆက္တစ္မ်ဳိးကို တီထြင္လိုက္ၾကျပန္တယ္။ ဒီလိုကက္ဆက္ဟာ အခ်ိန္တိုတိုအတြင္းမွာပဲ တစ္ႏိုင္ငံလံုးက စာသင္ေက်ာင္းေတြဆီ ျပန္႔ႏွံ႔သြားခဲ့ပါတယ္။ Akio Moritaရဲ႕လုပ္ငန္းက သူ႔အတြက္ ပိုခိုင္ခံတဲ့ အေျခခံအုတ္ျမစ္တစ္ခုကို တည္ေဆာက္ေပးခဲ့ပါတယ္။

Akio Moritaဟာ ေရွ႕ဆက္တိုးမယ့္ေျခလွမ္းေတြကို မရပ္တန္႔ခဲ့ပါဘူး။ လက္ရွိပိုင္ဆိုင္ေနတဲ့ေအာင္ျမင္မႈနဲ႔ သူမေက်နပ္ခဲ့ေသးဘဲ ဒီ့ထက္ အသစ္အဆန္းေတြ တီထြင္ဖန္ဆင္းႏိုင္ဖို႔၊ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ဖို႔ကို အျပတ္ႀကိဳးစားခဲ့ပါတယ္။

၁၉၅၇ခုႏွစ္မွာ ဆန္းသစ္မႈတစ္မ်ဳိးကို Akio Morita ျပဳလုပ္ႏိုင္ခဲ့ျပန္တယ္။ အဲဒီဆန္းသစ္မႈက အိတ္ကပ္ထဲ ထည့္ထားႏိုင္ေလာက္တဲ့ Semiconductor ေလဒီယိုပဲျဖစ္တယ္။ တကယ္ေတာ့ ဒီေလဒီယိုဟာ ရိုးရိုးအိတ္ကပ္ အတိုင္းအတာထက္ ႀကီးေနပါေသးတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီလိုအခက္အခဲက ေမြးရာပါ ပါရမီရွိတဲ့ Akio Moritaကို အလဲမၿဖိဳႏိုင္ခဲ့ပါဘူး။ သူဟာ ဂ်ပန္နဲ႔အေမရိကန္ေစ်းကြက္ထဲ ကုန္ပစၥည္းတင္ပို႔ေရာင္းခ်သူေတြဆီ အိတ္ကပ္ပိုႀကီးတဲ့ အဝတ္အစားေတြကို မွာယူခဲ့ပါတယ္။ ဒီလိုနဲ႔ အခက္အခဲတစ္ခုကို လြယ္လြယ္ကူကူ သူေျဖရွင္းႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီေလဒီယိုကို အေမရိကန္ေစ်းကြက္မွာ အခုတစ္သန္းခဲြ ေရာင္းခ်ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။

ဒါဟာ Akio Moritaအတြက္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာေစ်းကြက္ထဲ လုပ္ငန္းကိုတုိးခ်ဲ႕ေစႏိုင္မယ့္ အခြင့္အေရးပဲျဖစ္တယ္။ ကမာၻ႔အကြာအေဝးေတြ နီးသထက္နီးလာတာကို သူသတိျပဳခဲ့မိၿပီး ကမာၻ႔ေစ်းကြက္ထိ ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္ဖို႔သူရည္မွန္းခဲ့သလို တစ္ကမာၻလံုးမွာရွိတဲ့သံုးစဲြသူေတြ သူ႔တို႔ရဲ႕တံဆိပ္ကို ပိုသိလာဖို႔ သူေမွ်ာ္လင့္ခဲ့ပါတယ္။

သိပ္မၾကာခင္မွာပဲ ကုမၸဏီကေန ကမာၻ႔ပထမဆံုး Semiconductor တယ္လီေဗးရွင္းနဲ႔ တျခားကုန္ပစၥည္းသစ္ေတြကို ထုတ္လုပ္ခဲ့ျပန္တယ္။ အေမရိကန္က Polaroid ကုမၸဏီကို တည္ေထာင္ခဲ့တဲ့ နာမည္ႀကီးစီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ Edwin H. Landလိုပဲ Akio Moritaဟာ နဂိုၾကပ္သိပ္ေနတဲ့ ေစ်းကြက္ထဲ မတိုးဝင္ခ်င္ခဲ့ဘဲ ကိုယ္ပုိင္ေစ်းကြက္အသစ္တစ္ခုကို ထူေထာင္ႏိုင္ဖို႔ ေမွ်ာ္လင့္ခဲ့သူျဖစ္တယ္။ သူဟာ ေစ်းကြက္ႀကီးထြားက်ယ္ျပန္႔ရာမွာ လိုအပ္တဲ့အရာေတြကို ႀကိဳျမင္ႏိုင္စြမ္းရွိသူျဖစ္တယ္။ တစ္ခါတေလ သံုးစဲြသူေတြကေတာင္ ဒီလို လိုအပ္ခ်က္ေတြ ကိုယ္ကိုယ္တိုင္မွာရွိမွန္းေတာင္ မသိခဲ့ၾကဘူး။ ဒီလိုျမင္ႏိုင္စြမ္းကပဲ Akio Moritaကို ထူးျခားဆန္းၾကယ္မႈေတြ ျဖစ္ေစခဲ့ပါတယ္။ ကုမၸဏီထုတ္ပစၥည္းေတြက သံုးစဲြသူကို ဦးေဆာင္ဆဲြေခၚသူျဖစ္ရမယ္၊ သံုးစဲြသူေနာက္ ေနာက္ေကာက္က်ေနရမွာမဟုတ္ဘူးလို႔ သူယံုၾကည္ခဲ့တယ္။ ဥပမာ နားၾကပ္ကက္ဆက္လိုမ်ဳိး၊ သံုးစဲြသူေတြက သူတို႔ကိုယ္တိုင္ ဘာလိုအပ္မွန္းေတာင္မသိေသးခင္ Akio Moritaက အရင္တီထြင္ၿပီး ျဖည့္ဆည္းေပးလိုက္ၿပီျဖစ္တယ္။

၁၉၆ဝခုႏွစ္မွာ ဆိုနီဟာ အေမရိကန္ဆိုနီကုမၸဏီကို ဖြင့္လွစ္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ Akio Moritaက အေမရိကန္ကိုေျပာင္းဖို႔ ဆံုးျဖတ္ခဲ့တယ္။ ဒါဟာ ဂ်ပန္စီးပြားေရးေလာကမွာ မရွိခဲ့ဖူးတဲ့ လုပ္ငန္းတိုးခ်ဲ႕မႈျဖစ္တယ္။ ေနာက္ပိုင္း ဂ်ပန္ႏိုင္ငံကို သူျပန္ခဲ့ပါတယ္။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံမွာ သင္ယူလာခဲ့တဲ့ ထိန္းသိမ္းအုပ္ခ်ဳပ္မႈစနစ္ကို ဆိုနီလုပ္ေဆာင္ေရးမွာ သူအသံုးျပဳခဲ့တယ္။ ဒီလိုအသံုးမျပဳခင္ ၁၉၄၆ခုႏွစ္ကတည္းက ဆိုနီကို ကမာၻ႔တံဆိပ္အျဖစ္ ရပ္တည္ဖို႔ သူဆံုးျဖတ္ခဲ့ပါေသးတယ္။

ဂ်ပန္စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြရဲ႕ အုပ္ခ်ဳပ္မႈကို Akio Morita သေဘာက်ခဲ့ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ဝန္ထမ္းေတြကို ဂရုစိုက္ေစာင့္ေရွာက္ရာမွာျဖစ္တယ္။ အေနာက္ႏိုင္ငံက အုပ္ခ်ဳပ္မႈေတြက ပစၥည္းဥစၥာ၊ ေငြေၾကးေတြကို ပိုအေလးထားတယ္လို႔ သူထင္တယ္။ ဂ်ပန္မွာက ဆိုင္ခဲြေတြ၊ ထုတ္လုပ္မႈေတြကို အေလးထားၿပီး ထာဝရတည္တံတဲ့တန္ဖိုးကို ပိုအေလးထားတယ္လို႔ သူျမင္တယ္။ ဂ်ပန္ေရွးရိုးစဥ္လာကရွိခဲ့တဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္မႈအတိုင္း သူ႔ကုမၸဏီေတြက ဝန္ထမ္းေတြကို ဂရုစိုက္ေစာင့္ေရွာက္ခဲ့သလို အေနာက္တိုင္းအုပ္ခ်ဳပ္မႈအတိုင္း ဝန္ထမ္းေတြရဲ႕ အလုပ္အေပၚထားတဲ့စိတ္ဓာတ္ကို လႈံ႔ေဆာ္ေပးခဲ့တယ္။
ဆုခ်ီးျမႇင့္မႈေတြျပဳလုပ္ၿပီး ဝန္ထမ္းေတြရဲ႕ ေနထိုင္စားေသာက္မႈဘဝကို ျမင့္တင္ေပးခဲ့ပါတယ္။

Akio Moritaကို ဝန္ထမ္းေတြ ခ်စ္ခင္ခဲ့ၾကတယ္။ ကုမၸဏီအေပၚ သစၥာရွိခဲ့ၾကတယ္။ Akio Moritaမွာ ေမြးရာပါ ႏူးညံ့သိမ္ေမြ႔မႈေတြရွိတယ္၊ ဆဲြေဆာင္မႈေတြရွိတယ္။ သူဟာ ေပ်ာ္ေပ်ာ္ေနတတ္သူျဖစ္သလို အသစ္အဆန္းကို လုပ္ကိုင္ေဆာက္ရြက္ဖို႔ စိတ္ဓာတ္ျပင္းသူလည္းျဖစ္တယ္။ သူႏွင္းေလ်ာစီးသင္ခ်ိန္မွာ သူ႔အသက္က ၅ဝေက်ာ္ေနၿပီျဖစ္တယ္။ အသက္ ၇ဝေက်ာ္အထိ သူဟာ တင္းနစ္ကစားတဲ့အက်င့္ကို ထိန္းသိမ္းထားဆဲျဖစ္ပါတယ္။

အခ်ိန္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ကၽြန္ေတာ္တို႔ဟာ ကၽြန္ေတာ္တို႔ကိုယ္တိုင္သတ္မွတ္ထားတဲ့ က်ဥ္းေျမာင္းတဲ့ေနရာတစ္ခုမွာပဲ ေနထိုင္တတ္ၾကတယ္။ ကိုယ္တိုင္သတ္မွတ္ေတြးေတာထားတဲ့ အေတြးအျမင္ေတြနဲ႔ေနရတာကို က်င့္သားက်ခဲ့တယ္။ ကိုယ့္လက္ရွိအေျခအေနကို ျပည့္စံုၿပီ၊ ေတာ္ထက္ၿပီလို႔ ေက်နပ္ေနခ်ိန္ဟာ ကိုယ္အတံုးအ,ဆံုးအခ်ိန္ပဲျဖစ္ပါတယ္။

လူ႔ဘဝလမ္းခရီးမွာ ဒီကေန႔ရဲ႕ေအာင္ျမင္မႈက ကၽြန္ေတာ္တို႔ဘဝရဲ႕အေတာက္ပဆံုးအခ်ိန္ ဟုတ္မဟုတ္ကို ကၽြန္ေတာ္တို႔မသိႏိုင္ပါဘူး။ လူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက နည္းနည္းေလးေအာင္ျမင္တာနဲ႔ ဂုဏ္ယူဝင့္ၾကြားမႈေတြ ပိုတတ္ၾကတယ္။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို အထင္ႀကီးစိတ္ေတြ ဝင္တတ္ၾကတယ္။ ဒီလိုေအာင္ျမင္မႈေလးက ကိုယ့္ရဲ႕လုပ္ႏိုင္အားအရည္အခ်င္း အဆံုးစြန္ပဲလားဆိုတာကို သူတို႔ သတိမထားမိၾကဘဲ လက္ရွိအေျခအေနမွာပဲ ေက်နပ္ေနတတ္ၾကတယ္။ ေလာကမွာ အေကာင္းဆံုးဆိုတာ မရွိပါဘူး.. ဒါေပမယ့္ ပိုေကာင္းတာေတြရွိပါတယ္။ ပိုေကာင္းတဲ့ရည္မွန္းခ်က္နဲ႔ ကိုယ့္ကိုယ္ကို အားေပးရတယ္၊ ကိုယ့္လက္ရွိအေျခအေနထက္ ပိုေကာင္းေအာင္ ႀကိဳးစားရတယ္။ လက္ရွိအေျခအေနေၾကာင့္ ေက်နပ္ေနစရာမလိုသလို လက္ရွိအေျခအေနေၾကာင့္လည္း ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မဲ့စရာမလိုပါဘူး။ မေန႔ကရဲ႕ကိုယ့္ကို ဒီကေန႔ရဲ႕ကိုယ္က ေက်ာ္လြန္ႏိုင္ရင္ ပိုေတာက္ပတဲ့မနက္ျဖန္ကို ဖန္တီးႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။

*** ေနာက္ထြက္မယ့္ "ထင္႐ွားသူတို႔၏ ဘဝပံုျပင္"စာအုပ္ထဲမွာ အဖက္ဖက္က ေအာင္ျမင္ထင္႐ွားေက်ာ္ၾကားခဲ့သူေတြရဲ႕ ဒီလိုဘဝပံုျပင္ေပါင္း အပုဒ္၃ဝေက်ာ္ ပါ႐ွိပါတယ္။